Aile ile şirket arasındaki sınırın yazılı kurallara bağlanması ve kuşak geçişinin bugünden planlanmasıdır.
Türkiye'deki şirketlerin büyük çoğunluğu aile şirketidir ve bu şirketlerin çok azı üçüncü kuşağa ulaşır. Sebep genellikle ticari başarısızlık değil, aile içi kararsızlıktır.
Aile anayasası; kimin şirkette çalışabileceğini, payların aile dışına nasıl çıkamayacağını, kâr dağıtımının hangi kurala bağlı olduğunu ve liderliğin nasıl devredileceğini önceden yazan bir belgedir. Sorun çıkmadan, herkesin sakin olduğu dönemde yazılır.
SBP Legal, aile anayasasını yalnızca bir metin olarak değil; esas sözleşme, ortaklar sözleşmesi, vasiyetname ve şirket yapısıyla birlikte çalışan bütünsel bir sistem olarak kurar.
Bu alanda ne yapıyoruz?
Aile anayasası hazırlığı
Aile değerleri, istihdam kuralları, aile konseyi ve karar mekanizmalarının yazılı hale getirilmesi.
Hukuken bağlayıcı zemin
Anayasada yazan kuralların esas sözleşme, ortaklar sözleşmesi ve oy sözleşmeleriyle icra edilebilir kılınması.
Kuşak geçişi planı
Liderlik devri takvimi, yetki devri aşamaları ve yeni kuşağın yönetime hazırlanma programı.
Pay devir ve çıkış kuralları
Ön alım hakkı, aile dışına devir yasağı, değerleme yöntemi ve boşanma-vefat senaryolarının düzenlenmesi.
Miras ve servet planlaması
Saklı pay dengeleri, vasiyetname, miras sözleşmesi ve holding yapısıyla servetin korunması.
Aile içi uyuşmazlık yönetimi
Kilitlenme (deadlock) çözüm mekanizmaları, aile içi arabuluculuk ve gizlilik esaslı müzakere.
Bu sayfa size hitap ediyor mu?
Aşağıdaki durumlardan biri sizin için geçerliyse, konuşmanın tam zamanı:
- İkinci kuşak şirkete girmeye hazırlanıyor.
- Kardeşler arasında yetki ve kâr paylaşımı tartışma konusu.
- Şirketin devamlılığını kişilerden bağımsız hale getirmek istiyorsunuz.
- Payların boşanma veya vefat halinde nereye gideceğini güvenceye almak istiyorsunuz.
Sık sorulan sorular
Aile anayasası hukuken bağlayıcı mıdır?
Tek başına imzalanan bir aile anayasası, ahlaki ve kurumsal bir mutabakat metnidir; icra kabiliyeti sınırlıdır. Bağlayıcılık, içindeki kuralların esas sözleşmeye, ortaklar sözleşmesine ve gerektiğinde oy sözleşmelerine aktarılmasıyla sağlanır. Doğru kurgu, iki katmanı birlikte çalıştırmaktır.
Aile anayasası ne zaman yazılmalı?
Kriz çıkmadan önce. Taraflar arasında aktif bir uyuşmazlık varken yazılan metinler pazarlığa dönüşür ve genellikle tamamlanamaz. İdeal zamanlama, ikinci kuşağın şirkete girmesinden önceki dönemdir.
Payların aile dışına çıkmasını nasıl engellerim?
Anonim şirkette nama yazılı payların devrini esas sözleşmeye konulan bağlam (devir sınırlaması) hükümleriyle şirket onayına bağlayabilirsiniz. Buna ek olarak ortaklar sözleşmesinde ön alım hakkı, birlikte satış ve önceden belirlenmiş değerleme formülü öngörülür. Vefat ve boşanma senaryoları ayrıca düzenlenmelidir.
Bu sayfa 20.07.2026 tarihinde güncellenmiştir. İçerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.